Əhli Beyt (əleyhimus səlam) -ABNA- Xəbər Agentliyinin verdiyi xəbərə əsasən, Ölkədə maliyyə korrupsiyası: tenderləri, kreditləri və ümumiyyətlə nemətləri öz aralarında paylaşmaq; inzibati heyətləri, körpüləri tərəfdarlarına peşkəş etmə və s. əxlaqi mövhumatçılığın oxşarına rast gəlinməmiş ölçülərə çatdığı mövzusunda şübhə yoxdur. Bu əxlaqi korlanma iqtidarda qalmaq mübarizəsinə cəhd hər iki tərəfi də əhatə edir. Əməliyyatı başladanlarla əməliyyata məruz qalanların korrupsiya mövzusunda qətiliklə bir-birindən fərqi yoxdur. Bunun üçün birini tutub o birini günahlandırmaq kimi bir niyyətimiz yoxdur.
Üzərində dayanmaq istədiyimiz mövzu daha çox hadisənin xarici əlaqələri və tərəflərin buna qarşı rəftarlarıyla əlaqədardır. Bilindiyi kimi, daha on-on beş il əvvəlinə qədər mütləq hakim Ordu ilə məhkəmənin əlindəydi. Onlar universitet, media, iqtisadiyyat və siyasətdəki işbirlikçiləri ilə dünyəvilik dəliliyi adına ölkəni bir çıxmaza soxmuş və xalqın ən təbii dini inanclarına belə mane olmağa başlamışdılar.
Bu gərginlik və cəbhələşmənin təhlükəli nəticələr doğurmasından qorxan və Türkiyə kimi əhəmiyyətli bir müttəfiqini itirmək istəməyən ABŞ xalq dəstəyinə sahib bir iqtidara ehtiyac duymakdaydı. Bu iqtidar xalqın dini inanclarına hörmətlə yanaşan, və eyni zamanda Qərb ilə uyğunlaşma içində hərəkət edən bir heyət ola bilərdi ancaq. İllərdir dini ifadəni siyasi arenada müdafiə edən “Milli Görüş” içərisindən bəziləri buna ən uyğun idi. Siyasi arenaya birbaşa girməkdən qaçdığı halda siyasətin içində olan və son zamanlarda Camaat deyə adlandırılan “Nurçular” gizli qüvvəsiylə bu heyət nəzarət altında tutacaq və alternativi olaraq ehtiyatda tutulacakdı. Çünki xalq arasında Nizam, MSP, Fəzilət və Rifah partiyalarından bəri İslamçı olaraq tanınan heyət içində anti-imperialist və anti-sionist dairələrin günün birində ABŞ-a problem yaratması mümkün idi.
Çılgın laiklikdən bezmiş, dünyəvi kadrların iqtisadiyyatdakı bacarıqsızlığında yorulmuş xalq kütlələrinin səsiylə seçkiləri qazanan AKP məşhur deyimlə iqtidar olmuş, amma müqtədir ola bilməmişdi. Bu mühitdə müqtədir olmasına maneə törədən Ordunun təsirsiz hala gətirilməsi lazım idi. ABŞ-ın və son illərdə rejim içində, xüsusilə də Təhlükəsizlik və məhkəmədən kadrolaşmış camaatın köməyiylə proses başladıldı. Özünü ölkənin mütləq sahibi gördüyü üçün çevriliş planları etməyi də təbii haqqı görən Ordunun planları NATO-nun lideri ABŞ-dan gizli qalmazdı. ABŞ bu çevriliş planlarını camaatın adamları vasitəsiylə ifşa edincə müqtədir olmaq istəyən AKP hökumətinin önünü açmışdı. Artıq AKP hökumətinə həbsləri müdafiə və inzibati işləri təqib etmək qalmışdı. Ordudakı çevriliş edənlərin kənarlaşdırılması çətin olmadı. Media, universitet, iqtisadiyyat və məhkəmədəkilər müxtəlif üsullarla ya kənarlaşdırıldı və ya təhdid və təzyiqlərlə əməkdaşlığa razı salındılar.
AKP müqtədir olmuşdu, amma buna kömək edən ABŞ-ın də regional planları vardı. AKP hökumətinin borcunu ödəməsi lazım idi. Amma köhnə Milli Görüşçü Ərdoğan artıq özünü müqtədir hiss etdiyi üçün bəzən romantik davranaraq Sionist Rejimə qarşı çıxma cürət göstərir (Qəzza döyüşündə tərəf tutma, one minute), Mavi Marmara karvanını dəstəkləyir, NATO-nun Liviyada nə işi var və s. ABŞ iradəsinə qarşı sözlər istifadə edirdi. Sultan sisteminin bu sözlərə dözümsüzlüyünün fərqində olan yaxınları Ərdoğanı hər dəfə xəbərdar edir və geri addım atmasını təmin edirdilər. “NATO-nun Liviyada nə işi var?” cümləsini istifadə etdikdən tam on gün sonra Liviyaya qarşı hərbi hücuma qatılması və NATO-ya hava bazası təmin etməsi bu cümlədəndir. Və yenə sionist rejimi qorumağa istiqamətli Patriot radarı batareyalarının Küreciyə yerləşdirilməsi əvvəlcə bunu inkar etməsi və bir ay keçmədən bunun ölkə müdafiəsi üçün lazımlı olduğunu söyləməsi unudulmuş deyil.
“Verən əl alan əldən üstündür” kimi iqtidar bəxş edən ABŞ AKP hökumətinin başqa regional Amerikan planlarına da qatqıda olması istəyəcəkdi. Suriya rəhbərliyinin dəyişdirilməsi layihəsi Səudiyyə Krallığı və Qatarla birlikdə Türkiyə hökumətinə həvalə edildi. Hələlik detallarını girmək istəmədiyimiz bu proyektdə AKP hökuməti bir neçə mövzuda ABŞ-ı narahat etməyə başladı. ABŞ və Sionist Rejiminin istəyinə qarşı, Yeni Osmanlı xəyallarına qapılması və Müsəlman Qardaşları dəstəkləmək, İslami qruplar və rejimlerle müstəqil planlar inkişaf etdirməyə cəhd etməsi bu cümlədəndir. Önəmli bir detal isə Türkiyə və bəzi bölgə ölkələrinə verilən Suriya layihəsinin ABŞ və Qərblilərin istədiyi şəkil və müddətdə yerinə yetirilə bilməməsidir. ABŞ Suriyadakı mövcud rəhbərlik yerinə ABŞ və İsraillə uyğunlaşma içində olacaq bir rejim qurmaq istəyərkən layihənin Əl-Qaidə və törəmələri olan terrorist qruplarla davam etdirildiyi gerçəyiylə qarşılaşdı və bu idarə ediləbilməz terroristlərin müvəffəqiyyətinin baş məsulu olaraq da bu qrupları Suriyaya daşıyan və silahlandıran AKP hökumətini gördü.
ABŞ bunu dəfələrlə xatırlatmasına baxmayaraq AKP hökuməti həqiqətləri qəbul etməyə yanaşmadığı kimi Suriya rəhbərliyini dəyişmə proyektini Suriya içində güclənmiş terror qruplarıyla davam etdirmə qərarından da imtina etmədi. Bu isə AKP hökumətinin Suriya layihəsində verilən əmrə əməl etməməsi və ABŞ-dan müstəqil bir siyasət izləməsi demək idi. Halbuki ABŞ, İran oxlu müqavimət cəbhəsini məğlubiyyətə uğratmaq, Böyük Kürdüstan qurmaq, İsrailin uzun müddətli təhlükəsizliyini təmin etmək üçün daha uyğun bir AKP hökuməti gözləyirdi. ABŞ-a görə AKP nankorluq edir, ona edilən yardımları görməməzlikdən gəlirdi. Elə isə ABŞ planlarını boynuna götürəcək, daha uyğun çalışacaq iqtidar istədi. Bu AKP-nin müttəfiqi Camaat də ola bilər, ana Muxalifət partiyası CHP də ola bilər. Son hadisələri bu baxımdan qiymətləndirmək lazımdır. Mövzu korrupsiya ilə mübarizənin kənarında iqtidarı başqa əllərə sürüşdürmə proyektidir.
Dostlarca illərdir edilən bu qədər xəbərdarlığa baxmayaraq AKP hökumətinin və lideri Ərdoğanın həm içəridə, həm xaricdə dostla düşməni ayırd edə bilməməsi ən böyük səhvidir şübhəsiz. Siyasi həyatına anti-sionist bir əhval-ruhiyyədə başlayıb buralara gələn Ərdoğanın gəncliyindən bəri ABŞ-a könüldən bağlı olan və bütün planlarını Amerikan - sionist oxlu nizama görə edən Fəthullah Gülənlə birlikdə irəliləyə bilməyəcəyi, günün birində özünü arxadan vuracağını hesablaması lazım idi.
Və yenə regional və beynəlxalq əlaqələrdə beynəlxalq avtoritar nizamına qarşı müqavimət göstərən və bu çərçivə xaricinə çıxanların başına nə bəlalar gətirildiyi ortadadır. Avtoritar nizamın baş aktyoru ABŞ müttəfiqlərindən mütləq itaət istər, onun təyin etdiyi çərçivədə hər cür əlaqə və əməkdaşlıq sərbəstdir və buna riayət etməyənlər cəzalandırılır. Amerikan fəlsəfəsində qanun meşə qanunudur, məntiq sonuna qədər uyğunlaşmanı təmin etmək və təslimiyyətdir. Ayrı bir ifadəylə ya mənimləsən, ya mənə qarşı. Amerikan fəlsəfəsində müstəqillik deyil, mövcud sistemdə iştirak və ağanın payladığı paya razı olmaq vardır. Ya bu qaydalara uyğun hərəkət edərsən və dinc, rahat Amerikan orbitinə girərsən, ya da İran kimi israr edib durarsan. Müqavimət göstərməyə cəsarət edə bilməyənlər köləliyi qəbul etmək məcburiyyətində qalarlar. ABŞ sisteminin qaydalarında həm müstəqil olmaq, dəyərləri qorumaq, həm də avtoritar sistemindən pay almaq yoxdur.
ABŞ müxalif olduğu bir hökuməti dəyişdirmək üçün bəzi hiylələrə müraciət edir. Bunlardan hökuməti xalq gözündə etibarsızlaşdırmak üçün müvəffəqiyyətlərini unutdurmaq, korrupsiyanı ön plana çıxarmaq, idarəsindəki medianı hücuma keçirmək, iqtisadi böhran yaratmaq, müxalifləri təhrik etmək, etnik - məzhəbi qarışıqlıqlar və s. var.
Ölkədə tətbiq olunan ssenariyə bəzi istiqamətləriylə bənzərlik olduğu üçün İranda altı il və iki il əvvəl Əhmədinejad hökumətinə qarşı təşkil edilən oyun nümunə göstərilə bilər. ABŞ və bütünlüklə avtoritar sistemi ilə ölkə içindəki iqtidar düşkünləri birlikdə başlatdıqları və uğursuz qaldıqları altı il əvvəlki fitnənin ölçüləri mövzusunda əvvəlki yazılarımıza müraciət edilə bilər. İki il əvvəlki hiyləyə gəlincə:
İran tarixinin ən populyar, ən çalışqan, ən pak, ictimai ədalətə ən çox riayət edən və sionizm zülmünə qarşı ən dik duruşu sərgiləyən, ABŞ sisteminin zülmlərini BMT tribunasında qorxusuzca hayqıran və sionizm oxlu bu sistemdən təmizlənmiş yeni bir dünya sisteminin qurulmasının zərurətini dilə gətirən prezidenti Mahmud Əhmədinejadın prezidentliyin son dövrü olmasına baxmayaraq sırf bu duruşundan ötrü cəzalandırılması lazım olduğuna qərar verilmişdi. Cəzalandırılmalıydı ki, ondan sonra iş başına gələn heç bir hökumət ABŞ sisteminə və sionizmə dil uzatmağa cürət etməsin.
ABŞ sistemi insan hüquqları, terrorizmə dəstək bəhanəsiylə İrana 34 ildən bəri davam etdirdiyi hərbi -iqtisadi- texnoloji embarqoları iki il əvvəl nüvə proqramını bəhanə edərək bütün sahələrə, o cümlədən neft və maliyyə - bank sektoruna də yayaraq İranı təslim etmək istəyirdi. Hökumət xalqı müqavimət iqtisadiyyatı üçün hazırlayarkən içəridəki bəzi iqtidar düşkünləri yüz milyonlarla Dollar və avronu bazardan yığaraq düşmənin hiyləsinə ortaq olurdular. ABŞ prezidenti Barak Obamanın keçən həftə etdiyi bir çıxışda Ruhani hökumətinin iş başına gəlməsində tətbiq olunan sanksiyaların təsirli olduğunu söyləməsi ibrət götürülməsi baxımından olduqca maraqlıdır. Bu şərh Ruhani hökumətinin ABŞ orbitinə girdiyi mənasını verməz və İrandakı İslam Respublikası nizamı hökumət dəyişiklikləriylə yerindən oynadıla qədər güclüdür, ancaq düşmənin tamahlandırılması belə İslam nizamına yaraşmaz.
Özü üçün hazırlanmış hiylənin fərqində olan Ərdoğan və tərəfdarları ümid edirik ki, bu son əməliyyatlardan lazımi dərsi alaraq ölkə xalqı ilə qonşu ölkə xalqları və hökumətlərinə qarşı etdikləri səhvlərini qəbul edər, dostunu və düşmənini yenidən müəyyənləşdirərək ölkə içi və bölgə siyasətlərini yenidən nizamlayarlar.
Ziya Türkyılmaz
